Ticaret Bakanlığı tarafından getirilmesi beklenen yeni düzenlemelerle, emlak sektöründeki usulsüzlüklerin yanı sıra sahibinden satış döneminin de yavaş yavaş sona ermeye başlayacağını ifade eden Edirne Emlak Müşavirleri Derneği Başkanı Serhat Çeker; “Sahibinden satış devri yavaş yavaş kapanacak. Artık bunları adım adım düzene sokmaya çalışıyorlar. İlerleyen günlerde, meclisten geçmesini beklediğimiz yasalar var. Mesela nasıl Avrupa’da bir kiralama veya satış işleminde tek yetkili emlakçıysa, burada da artık cama asmalı sahibinden satış, ‘ben kendim satacağım, kiralayacağım’ tarzı şeyler olmayacak. Nasıl olacak; bir yerini satmak istiyorsan doğru bir emlakçıya gidecek ve anlaşacaksın” dedi.
Edirne Emlak Müşavirleri Derneği Başkanı Serhat Çeker, Ticaret Bakanlığı tarafından 15 Eylül’de yürürlüğe konulması planlanan, ilan sitelerinde doğrulanmış ilan ile ilgili düzenlemeyi değerlendirdi. Düzenlemeyle birlikte konut satacak kişi, e-devlet üzerinde gayrimenkulünü seçerek emlakçıyı yetkilendirecek. Yetkilendirilmiş emlakçılar, bu satışlara aracılık edecek.
‘TAŞINMAZ TİCARETİ YETKİ BELGESİNİ ÖNÜNE GELEN EMLAKÇI ALAMIYOR’
Uzun zamandır bekledikleri bir düzenleme olduğu dile getiren Çeker, sadece belirlenen şartlarını yerine getirerek Taşınmaz Ticareti Yetki Belgesi bulunan emlakçıların ilan siteleri üzerinden satış yapabileceğini ifade etti. Çeker; “Biz aslında bunu uzun zamandır bekliyorduk. Çünkü bunlarla ilgili çeşitli yasaların çıkmasını bekliyorduk. Bizler vergimizi veren, faturamızı kesen, KDV’mizi veren, işlemleri yaparken devlete her türlü verilmesi gereken, her vergiyi veren emlakçılarız. Bir işlem yaparken kendi içimizde ev sahibi ile imzaladığımız bir sözleşme vardı. 15 Eylül’den itibaren bu kanunlaşıyor. Bizlerin taşınmaz ticareti yetki belgemiz var. Bu belgeyi her emlakçı alamıyor. Çünkü bütün belgelerinin tam olması lazım. Bütün gereklilikleri yerine getirmiş, her şeyi hazır olan kişiler, emlak ofisi açmak için o ildeki, o merkezdeki Ticaret İl Müdürlüğü’ne başvuru yapıyor. Bunları da denetleyen Ticaret İl Müdürlüğü. Emlak ofisi açacaksa, il müdürlüğü denetime geliyor. Ofis varsa, ofise geliyorlar. Ofiste emlak için gereken ekipmanlar mevcut mu diye bakıyorlar. Eğer gerçekten emlakçılığa uyan her şey tamsa, Taşınmaz Ticareti Yetki belgesini veriyor” dedi.
‘YETKİ BELGESİ OLAN EMLAKÇILAR, İNTERNET SİTELERİNE İLAN GİREBİLECEK’
Emlak satış ve kiralama internet sitelerinde de emlakçılardan söz konusu belgelerin isteneceğini bildiren Çeker; “15 Eylül’den itibaren yürürlüğe girecek olan yeni yasaya göre, şu anda bir emlak sitesine üye olmak istendiği zaman emlakçılardan Taşınmaz Ticareti Yetki Belgesi’nin numarasını istiyor. Bunlar 5 yılda bir yenilenmesi gereken belgelerdir. Emlak sitesi yetki belgesini soruyor, zaten e-Devlet’te çıkan bir belge bu. Belgesi olan emlakçı, online satış internet sitesine kaydolabiliyor. Kaydolduğunuz zaman da ilan girebiliyorsunuz. Bakanlığımız, emlak sektörünü rahat takip edebilmek için yapıyor” şeklinde konuştu.
‘SÖZLEŞMESİ OLMAYAN İLANLAR, GERÇEK DIŞI BİR İLAN OLUYOR’
Emlakçıların yanı sıra vatandaşların tek seferlik olmak üzere internet sitelerine ilan verebildiğini belirten Çeker; “Sahibinden satış için kişilere bir hak veriliyor. O ilan sitesine belirli ücret yatırıyorsunuz, 1 kerelik olarak 1 ilan verebiliyorsunuz. Ama 1’den fazla ilan veremiyorsunuz. 1 ilan hakkın var. Bazı uyanıklar bunu ticarete döküyorlar; sanki sahibindenmiş gibi, sanki emlakçı değilmiş gibi, cüzi bir ücret alarak ilan giriyorlar. Artık bunları giremeyecekler. Vergi daireleri bunları ciddi bir şekilde takibe alıyorlar. Emlakçının verdiği ilana bakıp, ilan numarası üzerinden bizlerden sözleşmeyi talep ediyorlar. Bu, artık her şeyin sözleşmeli olacağı anlamına geliyor. Sözleşmesiz olan durumlarda da o yalan bir ilan olmuş oluyor. Gerçek dışı bir ilan oluyor” diye konuştu.
‘SAHİBİNDEN SATIŞ DEVRİ YAVAŞ YAVAŞ KAPANACAK’
Emlak satış ve kiralamada, yetkinin sadece emlakçılara bırakılacağını söyleyen Çeker; “Sahibinden satış devri yavaş yavaş kapanacak. Artık bunları adım adım düzene sokmaya çalışıyorlar. İlerleyen günlerde, meclisten geçmesini beklediğimiz yasalar var. Mesela nasıl Avrupa’da bir kiralama veya satış işleminde tek yetkili emlakçıysa, burada da artık cama asmalı sahibinden satış, ‘ben kendim satacağım, kiralayacağım’ tarzı şeyler olmayacak. Nasıl olacak; bir yerini satmak istiyorsan doğru bir emlakçıya gidecek ve anlaşacaksın. Anlaşmayı yapacaksın ve sözleşmeyi imzalayacaksın” ifadelerini kullandı.
‘ARTIK ŞİKAYET EDEBİLECEĞİMİZ BİR MECRA VAR’
Emlak sektöründeki büyük vergi kaybına dikkat çeken Çeker, düzenlemeyle birlikte usulsüz iş yapanların Ticaret İl Müdürlüklerine ve Vergi Dairelerine şikayet edilebileceğini kaydetti. Çeker; “En çok vergi kaybı emlak sektöründe var. En çok vergi kaçıran emlak sektöründe var. Bunu engellemek için, bunun önüne geçebilmek için bu sistemi oturtmaya çalışıyorlar ve işin takibi daha kolay oluyor. Biz, resmiyete uyan emlakçılar olarak memnunuz. Edirne Emlak Müşavirleri Derneği olarak da bizim tüm üyelerimize bastırdığımız evraklarımız var. Üzerinde amblemlerimiz var, alış-satış sözleşmemiz var, komisyon sözleşmemiz var, tellaliye yani kapora alma ile ilgili evraklarımız var. Her şeyi dernek olarak bastırmışız, üyelerimize de veriyoruz. Biz böyle sistemli çalışırken, vergimizi verirken, her türlü sorumluluğumuzu yerine getirirken, diğer emlakçıyım diye geçinenler vergi bile vermiyor, bizden daha fazla kazanıyor. Bunlara büyük cezalar kesilmesi lazım. Daha önceden bunları şikayet edebileceğimiz bir mecra yoktu. Artık 15 Eylül’den itibaren Ticaret İl Müdürlüğü ve Vergi Dairesi’ne şikayet edebileceğiz. Bunlarla ilgili büyük cezalar da geliyor” açıklamasını yaptı.
Adem Batuhan SEVER