'35 lira da olsa bu verimde kar edilemez'
Trakya Birlik tarafından yüzde 44 yağ oranlı ayçiçeği için ton başına 28 bin lira olarak açıklanan avans ödemesini değerlendiren Edirne Ziraat Odası Başkanı Hüseyin Arabacı, açıklanan fiyatın üretim maliyetini karşılamadığına vurgu yaptı. Arabacı; "40 yağ oranında ayçiçeğinin maliyeti 30 lirayı buluyor. Oysa açıklanan fiyat bunun altında. Bu da demek oluyor ki üretici zaten en baştan zarar ediyor. Genel ortalama sıfır ile 100 kilogram arasında değişiyor. 28 lira değil, 35 lira bile olsa, bu koşullarda üreticinin ayakta kalması mümkün değil. Üreticilerimiz çok zor bir dönemden geçiyor. Bu nedenle hem Trakya Birlik’in fiyatları yeniden gözden geçirmesini, hem de bakanlığımızın kuraklıkla ilgili özel bir destek programı açıklamasını talep ediyoruz" dedi.
Edirne Ziraat Odası Başkanı Hüseyin Arabacı, Trakya Birlik’in 2025 sezonu yüzde 44 yağ için açıkladığı 28 lira ayçiçeği avans alım fiyatını değerlendirdi. Arabacı, açıklanan rakamın üretici maliyetlerini karşılamaktan uzak olduğunu belirterek fiyatın revize edilmesi ve üreticiye kuraklık desteği verilmesi çağrısında bulundu. Ayçiçeğinin Edirne ve Trakya bölgesi için stratejik bir ürün olduğuna dikkat çeken Arabacı, son iki yıldır süren kuraklık nedeniyle rekoltenin düştüğünü, üreticinin maliyetin altında kaldığını söyledi. Trakya Birlik’in açıkladığı fiyatın serbest piyasada da düşüşe neden olduğunu kaydeden Arabacı, üreticinin zararını karşılamayacak bu fiyatın yeniden değerlendirilmesini talep etti.
'EN BAŞTAN ZARAR'
Fiyatların açıklanmasının ardından serbest piyasada da rakamların gerilediğine dikkat çeken Arabacı, “Fiyat açıklanmadan önce serbest piyasada ayçiçeği 28 ila 30 lira bandında işlem görüyordu. Ancak Trakya Birlik’in 28 lira fiyat açıklamasının ardından piyasada fiyatlar 2 lira kadar düştü. Üstelik bu fiyatlar 35-40 yağ oranı için geçerli rakamlar. Bugünün şartlarında, ayçiçeği fiyatı 30 lira bile olsa, üreticiyi kurtarmıyor. 150 kilo ortalama üzerinden maliyet hesabı yaptığımızda, 40 yağ oranında ayçiçeğinin maliyeti 30 lirayı buluyor. Oysa açıklanan fiyat bunun altında. Bu da demek oluyor ki üretici zaten en baştan zarar ediyor” dedi.
“ÜRETİCİ, ZARARINI KURTARMANIN DERDİNDE”
Bölgedeki kuraklık nedeniyle birçok üreticinin tarlasında ya ürün alamadığını ya da verimin çok düşük kaldığına dikkat çeken Arabacı; “Geçen yıl 20-30 kilo biçen üreticilerimiz oldu. Bu yıl da bazı üreticiler hiç biçemeyecek, bazıları da ancak 30-40 kilo alabilecek. Genel ortalama sıfır ile 100 kilogram arasında değişiyor. 28 lira değil, 35 lira bile olsa, bu koşullarda üreticinin ayakta kalması mümkün değil. Artık üreticimiz para kazanmayı bırakın, zararını nasıl azaltırım diye düşünüyor. Trakya Birlik’in bu tabloyu göz önüne alarak fiyatı yeniden değerlendirmesini istiyoruz. Kuraklığı da göz önüne alarak, üreticinin en azından bir nebze olsun rahatlamasını sağlayacak bir fiyat belirlenmeli. Trakya Birlik, bizim ortak olduğumuz bir kooperatif. Biz kooperatifimizin üreticisinin yanında olmasını istiyoruz. Şu anki açıklanan fiyatla üreticinin ayakta kalması mümkün değil” ifadelerini kullandı.
“KURAKLIK DESTEĞİ VERİLMEZSE AYÇİÇEĞİ EKİLMEYECEK”
Fiyatların tek başına yeterli olmadığını, bu noktada kuraklık desteğinin de hayati önem taşıdığını söyleyen Arabacı, aksi takdirde üreticinin ayçiçeği ekmekten vazgeçeceğini belirtti. Arabacı; “Bakanlığımızın, bölgemizdeki kuraklığı da dikkate alarak mutlaka ek bir kuraklık desteği sağlaması gerekiyor. Bir üretici iki yıl üst üste zarar ederse, üçüncü yıl o ürünü ekmek istemez. Şu anda birçok üretici bana, gelecek yıl ayçiçeği ekmeyeceğini söylüyor. Bunun yerine buğday, arpa veya kanola ekmeyi planlıyorlar. Oysa ayçiçeği, bölgemiz için stratejik bir ürün. Son yıllarda ekim alanlarında ciddi artış yaşanmıştı. Ancak iki yıldır süren kuraklık ve bu kuraklığa karşı devletin destek vermemesi, ayçiçeği üretimini zora soktu" diye konuştu.
'TRAKYA BİRLİK, FİYATI GÖZDEN GEÇİRMELİ'
Son olarak Trakya Birlik ve Tarım ve Orman Bakanlığı’na çağrıda bulunan Arabacı, “Üreticilerimiz çok zor bir dönemden geçiyor. Bu nedenle hem Trakya Birlik’in fiyatları yeniden gözden geçirmesini, hem de bakanlığımızın kuraklıkla ilgili özel bir destek programı açıklamasını talep ediyoruz. Bu destekler verilirse üreticimiz en azından biraz olsun nefes alabilir. Aksi takdirde ayçiçeği üretimi sürdürülebilir olmaktan çıkacak” şeklinde konuştu.
Adem Batuhan SEVER