Denizlerin ve tatlı suların görünmez kahramanları olan planktonlar, su akıntılarına karşı koyamayan, sürüklenen mikroskobik canlı topluluklarıdır. İsimleri Yunanca "gezen" veya "sürüklenen" anlamına gelen planktos kelimesinden gelir.
Plankton Türleri
Planktonlar temel olarak iki ana gruba ayrılır:
-
Fitoplanktonlar: Bitkisel planktonlardır. Fotosentez yaparak atmosferdeki oksijenin yaklaşık %50 ile %80'ini üretirler. Denizel besin zincirinin temel taşıdırlar.
-
Zooplanktonlar: Hayvansal planktonlardır. Fitoplanktonlarla beslenen küçük karides benzeri canlılar veya balık larvalarını kapsarlar.
Plankton Patlaması (Algal Bloom) Nedir?
Plankton patlaması, sudaki besin tuzlarının (azot ve fosfor) aşırı artması, su sıcaklığının yükselmesi ve uygun ışık koşullarının bir araya gelmesiyle fitoplankton nüfusunun kontrolsüzce ve çok hızlı bir şekilde çoğalmasıdır.
Nedenleri ve Etkileri
Bu doğa olayı genellikle ilkbahar ve yaz aylarında görülür. Ancak insan faaliyetleri (tarımsal atıklar, kanalizasyon sızıntıları) bu süreci tetikleyebilir.
-
Görsel Değişim: Suyun rengi yeşil, kırmızı veya kahverengiye dönebilir (Kızıl akın / Red Tide).
-
Oksijen Tükenmesi: Planktonlar öldüğünde, onları parçalayan bakteriler sudaki oksijeni tüketir. Bu durum "ölü bölgeler" yaratarak balık ölümlerine yol açabilir.
-
Toksin Üretimi: Bazı türler zehirli maddeler salgılayarak deniz yaşamına ve bu canlıları tüketen insanlara zarar verebilir.
Özetle planktonlar yaşamın kaynağıyken, dengesiz çoğalmaları ekosistem için ciddi bir alarm sinyalidir.
Örnek Görsel: Tekirdağ
_google_ers_1776686231.jpg)