Kentte, gelişen teknolojiler ve AR-GE projelerinin merkezde olduğu, iki gün sürecek olan kapsamlı "Çeltik Çalıştayı" resmi törenle başladı. Edirne Ticaret Borsası’nda düzenlenen ve uluslararası katılımcıları bir araya getiren çalıştay; Edirne Valiliği, İl Tarım ve Orman Müdürlüğü ile Trakya Tarımsal Araştırma Enstitüsü’nün (TTAE) iş birliğiyle hayata geçirildi. Açılış törenine devlet erkanı, akademik çevreler, oda temsilcileri ve üreticiler yoğun ilgi gösterdi.
_google_ers_1778066002.jpeg)
TARIMDA YENİ DÜNYA DÜZENİ: AKILLI TARIM VE DİJİTAL DÖNÜŞÜM
Çalıştayın açılış kürsüsünde söz alan TAGEM Genel Müdür Yardımcısı Şerafettin Çakal, tarımsal üretimin artık sadece toprak sürmekten ibaret olmadığını, bilimin bu işin kalbinde yer aldığını vurguladı. AR-GE’ye gereken önemi vermeyen toplumların küresel yarışta geride kaldığını hatırlatan Çakal, şu analizlerde bulundu:
"Tarımın tarihsel serüvenine baktığımızda; 12 bin yıl önceki avcı-toplayıcı dönemden sanayi devrimine, ardından 'yeşil devrim'e ve nihayetinde bugün 'akıllı tarım' dönemine ulaştık. Yeşil devrimle birlikte gelen pestisit ve fosil yakıt kullanımı doğada iklim değişikliği gibi ağır bir cevap yarattı. Şimdi ise biyoteknoloji, nanoteknoloji ve bilişim teknolojilerinin kazananı belirleyeceği bir çağdayız. Bu noktada ülkeler bir yol ayrımında; ne kadar yerel, ne kadar küresel, ne kadar organik veya konvansiyonel olacaklarına stratejik karar vermeliler."
REKABETİN ANAHTARI: YERLİ VE MİLLİ TOHUM PROJELERİ
Çeltiğin dünya beslenme zincirindeki hayati rolüne değinen Çakal, Türkiye’nin bu alandaki gücünü rakamlarla ortaya koydu. Hindistan ve Çin’in ardından Asya ülkelerinin domine ettiği piyasada, Türkiye’nin beşinci sırada yer alarak önemli bir aktör olduğunu belirten Çakal, tohum bağımsızlığının altını çizdi:
"Ülkemizdeki çeltiğin yüzde 40’ı sadece Edirne’de üretiliyor; Çanakkale ve Balıkesir ile birlikte dört şehrimiz toplam üretimin yüzde 80’ini karşılıyor. Ancak sürdürülebilir üretim için yerli ve milli tohum şarttır. TAGEM vasıtasıyla bitki ve hayvan genetik kaynaklarımızı koruyor, soğuğa ve kurağa dayanıklı çeşitler geliştiriyoruz. Trakya’daki enstitümüz bugüne kadar 85 farklı çeşit geliştirdi. Bugün tarlalarımızdaki çeltik tohumunun yüzde 40’ı kendi enstitülerimizin ürünüdür. Bu, milli bir başarıdır."
_google_ers_1778066073.jpeg)
VALİ SEZER: "ÖNGÖRÜLEBİLİRLİK VE STRATEJİ AYAKTA TUTAR"
Edirne Valisi Yunus Sezer, küresel iklim krizinin tarımsal üretim üzerindeki öngörülemez etkilerine dikkat çekti. Çeltik üretiminin buğday gibi diğer ürünlere nazaran çok daha maliyetli ve riskli olduğunu ifade eden Sezer, planlamanın önemine vurgu yaptı:
"Bir yol haritası ve stratejisi olan kurumlar ve ürünler ayakta kalacak. Eğer bir planınız yoksa bu küresel dalgalanmada saf dışı kalırsınız. Geçen yıl kuraklık nedeniyle büyük bir iflas riskiyle karşı karşıya kaldık; maliyetler o kadar yüksek ki, bir kez kaybedilen ürünü yerine koymak kolay değil. Bu yüzden bilim insanlarının ve akademisyenlerin yapacağı planlamalar bizim için hayati. Üreticiye işin sonunu görebileceği o garantiyi bizler sunmalıyız."
_google_ers_1778066101.jpeg)
SU VERİMLİLİĞİNDE KRİTİK UYARI: "ZENGİN DEĞİLİZ"
Çalıştayın bir diğer önemli gündem maddesi ise su yönetimiydi. CHP Edirne Milletvekili Baran Yazgan, suyun doğru kullanımı konusunda toplumdaki yanlış algıyı eleştirdi. Geçmiş yıllarda yaşanan su krizlerini hatırlatan Yazgan, şunları söyledi:
"Ülkemiz su yönünden zengin bir ülke değil. Uzun yıllar sanki sınırsız kaynağımız varmış gibi davrandık ancak gerçekler farklı. Geçen yıl akılcı çözümlerle süreci yönettik ama daha önceki yıllarda mahsulü tarlada kalan çiftçilerimiz oldu. Suyu verimli kullanmak, suyun miktarından bağımsız olarak en kötü senaryoya göre alternatifler üretmek ve doğru planlama yapmak zorundayız."
_google_ers_1778066143.jpeg)
GELECEĞİN TEKNOLOJİLERİ MASAYA YATIRILIYOR
Protokol konuşmalarının ardından katılımcılar, yerli tohum ve teknoloji firmalarının açtığı stantları gezerek en yeni teknikler hakkında bilgi aldı. İki gün boyunca kesintisiz sürecek olan teknik oturumlarda; "Tarımda İHA (Drone) Teknolojisi", "Damla Sulama Optimizasyonu" ve "Yapay Zeka Destekli Stres Tespiti" gibi modern tarımın yapı taşları uzmanlarca tartışılmaya devam edecek.
Adem Batuhan SEVER